Вострае парушэнне мазгавога кровазвароту (ВПМК), таксама вядомае як інсульт, уяўляе сабой сур’ёзную медыцынскую праблему, якая суправаджаецца высокай лятальнасцю і інвалідызацыяй пацыентаў. Своечасовая дыягностыка ВПМК з’яўляецца ключавым фактарам паспяховага лячэння і прадухілення цяжкіх ускладненняў. У сувязі з гэтым шырокае распаўсюджванне атрымалі розныя метады скрынінгу інсульту непасрэдна да шпіталізацыі пацыента — так званыя дашпітальныя шкалы ацэнкі сімптомаў інсульту.
Вельмі важна своечасова вызначыць прыкметы інсульту! У чалавечым целе каля 85 мільярдаў нервовых клетак. Пры інсульце кожную хвіліну беззваротна гіне 2 мільёны з іх.
Час ідзе на хвіліны! Таму веданне ФАСТ-тэсту дапамагае за лічаныя секунды распазнаць небяспечныя прыкметы інсульту ў любых умовах і своечасова выклікаць хуткую дапамогу, пакуль у пацыента не наступілі незваротныя змены ў галаўным мозгу.
Ранняе выяўленне сімптомаў інсульту з дапамогай тэсту FAST і своечасова пачатае лячэнне павялічваюць шанцы на выздараўленне і зніжаюць рызыку датэрміновай інваліднасці.
Шкала FAST (Face Arm Speech Test) з’яўляецца адной з найбольш распаўсюджаных і простых методык выяўлення прыкмет ішэмічнага або гемарагічнага інсульту.
- F (твар апушчаны)
Адчуванне знямення або слабасці на адным баку твару. Чалавек можа рухаць тварам толькі на адным баку.
Кантрольнае дзеянне: папрасіце чалавека ўсміхнуцца. Калі не атрымліваецца – гэта трывожны сігнал. - A (слабасць рукі)
Адчуванне слабасці, цяжкасці ва ўсёй руцэ і абмежаванне яе рухомасці.
Кантрольнае дзеянне: Папрасіце чалавека падняць абедзве рукі – і вы заўважыце, што адна з іх апускаецца. Гэта яшчэ адзін трывожны сімптом. - S (парушэнне маўлення)
Чалавек не можа размаўляць або маўленне невыразнае.
Кантрольнае дзеянне: папрасіце чалавека вымавіць кароткую фразу. - T (час)
Калі вы заўважылі ў сябе ці навакольных хоць бы адну з гэтых прыкмет, неадкладна звярніцеся па медыцынскую дапамогу!
Іншыя прыкметы інсульту:
- Слабасць або цяжкасць у адным баку цела (твар, рука, нага).
- Страта балансу і каардынацыі.
- Страта зроку або невыразны зрок.
- Моцны галаўны боль.
- Галавакружэнне.
- Млоснасць і ваніты.
- Цяжкасці пры глытанні ежы.
- Страта прытомнасці.
Важна! Інсульт можна прадухіліць. Простыя крокі ратуюць жыццё:
- Кантралюйце артэрыяльны ціск.
- Адмоўцеся ад курэння і алкаголю.
- Больш рухайцеся.
- Счытайце за вагой.
- Правільна харчуйцеся.